Burun Travmaları – Kırıklar
Burun, yüzün en öne çıkık yapısı olduğundan yüz travmalarında en sık kırılan kemiktir. Spor yaralanmaları, düşmeler, trafik kazaları ve darp en sık nedenlerdir. Doğru zamanda yapılan değerlendirme, hem şekil bozukluğunu hem de kalıcı tıkanıklığı önlemenin anahtarıdır.
Burun kırığı belirtileri
- Darbe sonrası burun kanaması
- Burunda şekil bozukluğu, eğrilik veya çökme
- Şişlik, morarma (göz çevresine yayılabilir), dokunmakla ağrı
- Burun tıkanıklığı, krepitasyon (kemik hareket hissi)
Acil bir durum: Septum hematomu
Travma sonrası burun orta duvarının (septum) iki yaprağı arasında kan birikmesidir. Burun içinde her iki tarafta mor-kırmızı kabarıklık ve giderek artan tam tıkanıklık yapar. Saatler içinde boşaltılmazsa kıkırdak erir ve burun çatısı çöker (semer burun). Bu nedenle burun travmalı her hastada burun içi mutlaka muayene edilmelidir — özellikle çocuklarda.
Zamanlama neden kritik?
Travmadan hemen sonra gelişen şişlik, kemiklerin gerçek pozisyonunu değerlendirmeyi zorlaştırır. İdeal yaklaşım:
- İlk birkaç saat: Şişlik oturmadan değerlendirme yapılabilirse yerine koyma (redüksiyon) hemen yapılabilir.
- Şişlik geliştiyse: 3–5 gün beklenir, şişlik inince değerlendirilir.
- Redüksiyon penceresi: Erişkinde ilk 10–14 gün, çocukta ilk 7 gün içinde kapalı redüksiyon yapılabilir; bu süre geçerse kemikler yanlış pozisyonda kaynar.
Tedavi
Kapalı redüksiyon: Yerinden oynamış kemikler, lokal veya kısa genel anesteziyle dışarıdan kesisiz olarak yerine oturtulur ve atel ile sabitlenir. Geç kalınan veya karmaşık olgularda: kemiklerin yanlış kaynadığı durumlarda kalıcı düzelme için septorinoplasti gerekir. Travma sonrası gelişen eğrilik ve tıkanıklıklar, fonksiyonu ve görünümü birlikte ele alan cerrahi planlama gerektirir; başarısız geçmiş burun ameliyatlarının düzeltilmesi özel ilgi alanımdır.
Ne zaman acile gidilmeli?
Durdurulamayan kanama, berrak su gibi akıntı (BOS kaçağı şüphesi), görme bozukluğu, başka yüz kemiklerinde kırık şüphesi ve septum hematomu bulgularında vakit kaybetmeden başvurun.
Sık Sorulan Sorular
Burun kırığı belirtileri nelerdir?
Tipik belirtiler darbe sonrası burun kanaması, burunda eğrilik veya çökme şeklinde şekil bozukluğu, şişlik ve göz çevresine yayılabilen morarmadır. Dokunmakla ağrı, burun tıkanıklığı ve kemiğin hareket ettiğini hissettiren krepitasyon da görülebilir.
Burun kırığı ameliyatı için ne kadar beklenebilir?
Yerine koyma (kapalı redüksiyon) için bir zaman penceresi vardır: erişkinde ilk 10-14 gün, çocukta ilk 7 gün içinde yapılabilir. Bu süre geçerse kemikler yanlış pozisyonda kaynar ve düzeltme için daha kapsamlı bir cerrahi gerekebilir.
Septum hematomu nedir ve neden tehlikelidir?
Septum hematomu, travma sonrası burun orta duvarının iki yaprağı arasında kan birikmesidir ve burun içinde her iki tarafta mor-kırmızı kabarıklık ile tam tıkanıklık yapar. Saatler içinde boşaltılmazsa kıkırdak erir ve burun çatısı çöker (semer burun); bu yüzden travmalı her hastanın burun içi mutlaka muayene edilmelidir.
Burun kırığı nasıl tedavi edilir?
Yerinden oynamış kemikler, lokal veya kısa genel anesteziyle dışarıdan kesisiz olarak yerine oturtulur ve atelle sabitlenir (kapalı redüksiyon). Geç kalınan ya da kemiklerin yanlış kaynadığı karmaşık olgularda kalıcı düzelme için septorinoplasti gerekebilir.
Burun travmasında ne zaman acile gitmeliyim?
Durdurulamayan kanama, berrak su gibi akıntı (beyin omurilik sıvısı kaçağı şüphesi), görme bozukluğu, başka yüz kemiklerinde kırık şüphesi veya septum hematomu bulgularında vakit kaybetmeden acile başvurun. Bu durumlar acil değerlendirme gerektirir.
Randevu almak ister misiniz?
Muayenehanemizi arayabilir veya DoktorTakvimi üzerinden uygun saati seçebilirsiniz.